HAD�SLERDE HZ. �SA

z. �sa'n�n Allah Kat�nda diri oldu�u ve ahir zamanda yery�z�ne yeniden gelecek olmas� hadislerde detayl� olarak yer almaktad�r. En b�y�k ve g�venilir hadis kaynaklar� olarak kabul edilen K�t�b-i Sitte'de, �mam Maliki'nin Muvatta's�nda, �bn Huzeyme ve �bn Hibban'�n Sahih'lerinde, �bn Hanbel ve Tayalisi'nin M�sned'lerinde Hz. �sa ile ilgili hadisler bulunmaktad�r. Ayr�ca pek �ok �slam alimi, Hz. �sa'n�n �lmedi�i ve yery�z�ne yeniden gelece�ine dair ara�t�rma ve incelemeler yapm��lar, bu konuda kaynak eser konumunda olan �e�itli kitap ve risaleler haz�rlam��lard�r.

Hz. �sa'n�n Allah Kat�nda diri oldu�u ve yeniden d�nyaya gelece�i konusunda kanaat belirten �slam alimlerinin ba��nda mezhep imam�m�z olan Ebu Hanife gelmektedir. �mam Ebu Hanife'nin yan� s�ra, Hz. �sa'n�n yeniden geli�inin ayetlerde ve hadislerde a��k bir �ekilde bildirildi�ini belirten �slam alimlerinden baz�lar� �unlard�r:

- �mam Maturidi, Hz. �sa hakk�ndaki hadisleri incelerken, Hz. �sa'n�n yery�z�ne inip Deccal'i etkisiz hale getirece�inin hak oldu�unu a��klam��t�r.80

- Ehl-i s�nnetin ilk kelamc�lar�ndan biri olarak kabul edilen Accuri, Hz. �sa'n�n ahir zamanda geli�inin ger�ek oldu�unu, dolay�s�yla bu habere inan�lmas� gerekti�ini ifade etmi�tir.81

- �bn Hazm, Hz. �sa'n�n yeniden geli�inin g�venilir bir haber oldu�unu a��klam��t�r.82

- Pezdevi, Hz. �sa'n�n ikinci kez geli�i ile ilgili haberlerin ayetlerde ve hadislerde a��k olarak bildirildi�ine dikkat �ekmi�tir.83

- Nesefi, Hz. �sa'n�n geli�inin k�yamet �nemli alametlerinden biri oldu�unu ifade etmi�tir.84

- Teftazani, Hz. �sa'n�n yeniden d�nyaya d�n��� ile ilgili hadislerin g�venilir hadisler oldu�unu belirtmi�tir.85

- �bn�'l Arabi, Hz. �sa'n�n do�umunun �zerinden bin y�l� a�k�n bir s�re ge�mi� olmas�na ra�men, onun Allah Kat�nda nurani ve ruhani cesediyle diri oldu�unu bildirmi�tir. 86

- Kurtubi, Hz. �sa'n�n yeniden geli�ine inand���n� s�ylemekte ve pek �ok g�venilir hadisin buna delil odlu�una i�aret etmektedir.87

- �mam Rabbani konuyla ilgili olarak ��yle demektedir: "Hz. �sa g�kten inecek ve Peygamberimiz (sav)'e �mmet, yani onun ashab�ndan olacak, onun �eriat�na uyacakt�r."88

- D�nemin M�s�r Hanefi alimlerinin lideri say�lan �mam Cafer et Tahavi, Hz. �sa'n�n d�n��� �nemli k�yamet alametleri aras�nda saymakta ve bu ger�e�e inanmak gerekti�ini s�ylemektedir. 89

- Aliyyu'l Kari, Hz. �sa'n�n geli�inin k�yamet alametlerinden biri oldu�unu s�ylemekte, Hz. �sa geldi�inde Deccal'i etkisiz hale getirecektir demektedir. Kari'ye g�re bu habere inanmak vaciptir. ��nk� bu konu, Hz. Peygamber (sav)'den ve sahabeden gelen birtak�m haberlerle sabittir.90

- Ebu'l Hasen el E�ari, "Makalatu'l �slamiyyin" adl� eserinde; "Ehli hadis ve ehli s�nnetin ittfak ettikleri �u hususlara iman etmek gerekir: Allah'a, meleklere, kitaplara, resullere, Allah'tan ald�klar� vahiylere, her bak�mdan g�venilir ravilerin rivayet ettikleri Resul�n s�zlerine... Deccal'�n ��kaca��na ve Hz. �sa'n�n onu etkisiz hale getirece�ine." demektedir.91

- Beyazi, k�yametin yakla�t���n� g�steren alametlerden birinin de Hz. �sa'n�n geli�i oldu�una dikkat �ekmekte, bu bilgiyi sahih hadislerin tam olarak destekledi�ini s�ylemektedir.92

- Suyuti, Hz. �sa'n�n gelece�ini ve Hz. Muhammed (sav)'in �eriat�yla h�kmedece�ini bildirmi�tir. 93

- Alusi de, Hz. �sa'n�n geldi�inde Hz. Muhammed (sav)'in �eriat�yla h�kmedece�ini ve M�sl�manlar�n da onun yard�mc�lar� olaca��n� s�ylemi�tir.94

- Osmanl� d�nemi alimlerinden Ebu'l M�nteha, Hz. �sa'n�n gelece�ine inanman�n hak oldu�unu ifade etmi�tir.95

- �a�da� tefsircilerden �ink�ti konuyla ilgili olarak �unlar� s�ylemektedir: "Kuran ve m�tevatir s�nnetin ikisi de Hz. �sa'n�n �u an diri oldu�una, ahir zamanda nazil olaca��na (indirilece�ine) ve onun geli�inin k�yamet alametlerinden say�ld���na delildir."96

Bu konudaki izahlar topluca de�erlendirildi�inde Hz. �sa'n�n ikinci geli�i hakk�nda �slam alimleri aras�nda bir s�z birli�i oldu�u a��k�a g�r�l�r. �rne�in es Seffarini, Levami adl� eserinde, �slam alimlerinin bu konuda ittifak halinde olduklar�n� ��yle ifade eder:

B�t�n �mmet, Meryem o�lu �sa'n�n inece�i hususunda ittifak etmi�tir. �eriat ehlinden hi� kimse bu hususta muhalif olmam��t�r.97

B�y�k �slam alimi Seyyid Alusi de, Ruhu'l Meani tefsirinde, -di�er �slam alimlerinin g�r��lerinden �rnekler vererek- Hz. �sa'n�n ini�i konusunda cemaatin s�z birli�i yapt���n�, bu konuda haberlerin manevi tevat�r derecesine ula�acak kadar �nl� oldu�unu, Hz. �sa'n�n geli�ine iman�n vacip oldu�unu a��klam��t�r.98


Hz. �sa Konusundaki Hadisler G�venilirdir

Hz. �sa'n�n geli�i konusunda nakledilen hadisler tevat�r derecesindedir. Bir�ok ara�t�rmac� da alimlerimizin g�r��lerinin bu y�nde oldu�unu aktarmaktad�r. Tevat�r�n tan�m� B�y�k Lugat'ta ��yle yap�lmaktad�r:

Tevat�r: Kuvvetli haber, i�inde yalan ihtimali olmayan ve bir cemaate dayanan kuvvetli haber.99


Ey Kitap Ehli, dininiz konusunda ta�k�nl�k etmeyin, Allah'a kar�� ger�ek olandan ba�kas�n� s�ylemeyin. Meryem o�lu Mesih �sa, ancak Allah'�n el�isi ve kelimesidir. Onu (�OL� kelimesini) Meryem'e y�neltmi�tir ve O'ndan bir ruhtur. �yleyse Allah'a ve el�isine inan�n�z; "��t�r" demeyiniz. (Bundan) ka��n�n, sizin i�in hay�rl�d�r. Allah, ancak bir tek �lah't�r. O, �ocuk sahibi olmaktan y�cedir. G�klerde ve yerde her ne varsa O'nundur.
Vekil olarak Allah yeter.
(Nisa Suresi, 171)

M�tevatir hadis ise, yalan �zerine birle�meleri d���n�lemeyecek kadar kalabal�k olan bir cemaat taraf�ndan rivayet edilen hadislere denir. �slam alimi Seyyid �erif C�rcani, m�tevatir hadis kavram�n� ��yle a��klamaktad�r:

Haber-i m�tevatir, ravileri �oklukta o dereceye ula�an bir haberdir ki, adete g�re, o kadar �ok rivayet�inin yalan �zerine birle�meleri imkans�z olur. Bu durumda rivayet edilen haber hakk�nda laf�z ve mana tutuyorsa buna, "m�tevatir-i lafzi" denir. E�er hepsinin aras�nda m��terek manada ittifak olmakla beraber laf�zlar (s�zler) aras�nda ihtilaf bulunuyorsa buna, "m�tevatir-i manevi" denir.100

Hz. �sa'n�n geli�inin tevat�r derecesinde hadislerle bildirildi�ine dair �zel olarak bir eser kaleme alan b�y�k hadis alimi �eyh Muhammed Enver el Ke�miri, Nuzuli'l Mesih (Mesih'in Geli�i) isimli �al��mas�nda 75 tane hadise ve 25 tane sahabeye ve sahabeyi g�renlere ait esere yer vermi�tir. K�t�b-i Sitte'nin �nemli kitaplar�ndan biri olan S�nen-i Ebu Davud'un a��klamas� Avn�'l Mabud isimli eserde ise Hz.�sa'n�n yeniden geli�i konusundaki hadislerle ilgili olarak ��yle bir a��klama yer almaktad�r:

Hz. �sa'n�n k�yamete yak�n g�kten yery�z�ne ruh ve bedebiyle inece�ine dair Resulullah (sav)'dan rivayet edilen hadis-i �erifler m�tevatirdir... Ehl-i s�nnetin mezhebi de budur.101

�mam Kevseri ise Hz. �sa'n�n ini�i ile ilgili hadislerin m�tevatir oldu�unu �u �ekilde bildirmi�tir:

Hz. �sa'n�n ini�iyle ilgili hadis-i �erfilerdeki tevat�r, "tevat�r-i manevidir." Sahih (sa�lam) ve hasen (g�zel) hadis-i �erifin her biri, farkl� manalara delalet etmekle birlikte hepsi de Hz. �sa'n�n inece�i hususunda s�z birli�i i�indedirler ki, bu, hadis ilminin kokusunu koklayan bir kimse i�in inkar� m�mk�n olmayan bir ger�ektirMehdi ile Deccal'in ��kaca�� ile Hz. �sa'n�n inece�i hususundaki hadis-i �eriflerin tevat�r derecelerine ula�m�� olmalar�, hadis ilmi ehlince asla ��phe edilecek bir husus de�ildir. �lm-i kelam ehlinden (inan� ilmiyle u�ra�anlardan) baz�s�n�n k�yamet alametleriyle ilgili hadislere inanman�n vacip oldu�unu kabul etmeleriyle beraber, bu hadislerden bir k�sm�n�n m�tevatir olup olmad��� hususundaki ��pheleri ise, hadis ilmiyle ilgili bilgilerinin azl���ndan kaynaklanmaktad�r.102


K�yamet-saatinin kopaca�� g�n, (m�'minlerle kafirler birbirlerinden) ayr�l�rlar.
B�ylece iman edip salih amellerde bulunanlar; art�k onlar 'bir cennet bah�esinde'
'sevin� i�inde a��rlan�rlar'.
(Rum Suresi, 14-15)

Hz. �sa'n�n Allah Kat�nda diri oldu�unu ve ahir zamanda tekrar d�nyaya gelerek ger�ek din ahlak�n� d�nyaya hakim edece�ini ifade eden �slam alimlerinden biri de �mam Suyuti oldu�unu kitab�n �nceki b�l�mlerinde g�rm��t�k. �mam Suyuti, El Havi Lil Fetava adl� kitab� ve El �'lam bi Hukmi �sa adl� risalesinde, konuyla ilgili t�m hadisler yer verdikten sonra, hadislerin m�tevatir olduklar�n� bildirmi�tir:

Hadis ilmine vak�f olanlara gizli kalmayaca�� �zere, bu hususta zikretti�imiz b�t�n hadisler m�tevatir derecesine ula�m��t�r. Dolay�s�yla Mehdi Muntazar (beklenen Mehdi) hakk�ndaki hadis-i �erifler m�tevatir oldu�u gibi, Deccal hakk�ndaki hadis-i �erfiler de tevat�r derecesine ula�m�� olup, Hz. �sa'n�n ini�iyle ilgili hadis-i �erifler de m�tevatirdir.103

Alim �bn-i Kesir de, konuyla ilgili ayetlerin tefsirini yapt�ktan ve ilgili hadisleri a��klad�ktan sonra d���ncesini ��yle ifade etmektedir:

��te bunlar Resulullah (sav)'dan m�tevatir olarak rivayet edilmi�tir ve bu hadis-i �eriflerde, Hz. �sa'n�n nas�l ve nereye inece�i hususu a��klanm��t�r� Hz. �sa'n�n cesed-i �erifiyle d�nyaya inece�i hakk�nda zikredilen sahih ve m�tevatir hadis-i �erifler, tevile (ba�ka �ekilde yorumlanmaya) elveri�li de�ildir. Dolay�s�yla, zerre kadar iman� ve insaf� olan herkesin, Hz. �sa'n�n yery�z�ne inece�ine inanmas� gerekmektedir...104

Ayr�ca, tefsir alimi �bn Atiyye el G�ranadi el Endulisi, el Bahru'l Muhit adl� eserinde; Haf�z �bn Hacer, Fethu'l Bari adl� eserinde; �mam �bn R��d, Sahih-i M�slim �zerine yapt��� �erhinde; b�y�k alimlerden �eyh Abdullah Gumari, Akidet�'l Ehlil �slam adl� eserinde; Cafer el Kettani Nazmu'l M�tenasir Minel Hadisil M�tevatir adl� eserinde, Hz. �sa'n�n Allah Kat�nda diri ve yeniden d�nyaya d�necek oldu�unun s�nnet ve alimlerin ortak kanaati ile sabit oldu�unu, Deccal, Mehdi ve Hz. �sa konusundaki hadislerin m�tevatir oldu�unu bildirmi�lerdir.


Hz. �sa ile �lgili Hadisleri Rivayet Edenler

Peygamberimiz (sav)'in gelecek hakk�nda verdi�i bilgiler "gayb" haberlerindendir. Allah ayetlerde diledi�i el�ilerine gayb bilgilerini verece�ini bildirmi�tir:

O, gayb� bilendir. Kendi gayb�n� (g�r�lmez bilgi hazinesini) kimseye a��k tutmaz (ona muttali k�lmaz.) Ancak el�ileri (peygamberleri) i�inde raz� oldu�u (se�tikleri kimseler) ba�ka. ��nk� O, bunun �n�ne ve arkas�na izleyici (g�zetleyici)ler dizer. (Cin Suresi, 26-27)

Rabbimiz Fetih Suresi'nde de Peygamberimiz Hz. Muhammed (sav)'e r�yalar arac�l��� ile bilgi verdi�ini haber vermi�tir:

Andolsun Allah, el�isinin g�rd��� r�yan�n hak oldu�unu do�rulad�. E�er Allah dilerse, mutlaka siz Mescid-i Haram'a g�ven i�inde, sa�lar�n�z� t�ra� etmi�, (kiminiz de) k�saltm�� olarak (ve) korkusuzca gireceksiniz. Fakat Allah, sizin bilmedi�inizi bildi, b�ylece bundan �nce size yak�n bir fetih (nasib) k�ld�. (Fetih Suresi, 27)

Ayette g�r�ld��� gibi, Rabbimiz, Peygamberimiz (sav)'e �e�itli gayb haberleri vermi�tir. Bu haberler, Peygamberimiz (sav)'e ve onunla birlikte olan salih m�minlere Allah'�n b�y�k bir deste�idir, yard�m�d�r. Peygamberimiz (sav)'in yan�nda bulunan sahabeler de, Rabbimiz'in Hz. Muhammed (sav)'e vahyetti�i bu gayb haberlerinin bir k�sm�na �ahit olmu�lard�r. Sahabeler, Peygamber Efendimiz (sav)'in bu gayb haberlerini kendilerine ne �ekilde aktard���n� anlatm��lard�r. Buhari ve M�slim, �mer ibnil Hattab ve Huzeyfe'den, �mam Ahmed ve M�slim de Ebu Zeyd bin Amr bin Ahtab El Ensari'den ��yle rivayet etmi�lerdir:

Resul-� Ekrem (sav)... Bu hutbelerinde b�t�n olmu� ve bundan sonra olacak olan hadiseleri haber verdi, onlar� bize ��retti ve ezberletti.(Buhari; M�slim)

Huzeyfe bin el-Yeman da bu konuda �unlar� s�ylemi�tir:

Allah'a kasem ederim Resul-� Ekrem (sav) d�nyan�n sonuna kadar gelecek olan fitneleri ve o fitneleri ��karan reisleri ta �� y�zden daha fazla kimseleri bize isimleriyle, babalar�n�n isimleriyle ve kabilelerinin isimleriyle haber verdi.(Ebu Davud)

Peygamberimiz (sav)'in gelece�e dair verdi�i haberlerin �nemli bir k�sm�n� da Hz. �sa'n�n ikinci geli�i ile ilgili bilgiler olu�turmaktad�r. Hz. �sa ile ilgili hadisler incelendi�inde, bu konuda �ok say�da hadis bulundu�u ve bu hadislerin birbirleriyle mutab�k olduklar� g�r�l�r. Konuyla ilgili hadislerde yer alan bilgiler incelendi�inde; Hz. �sa'n�n yeniden d�nyaya d�nece�i, geldi�inde insanlar aras�nda Kuran ile h�kmedece�i, Deccal'i yenece�i, t�m d�nyaya ger�ek din ahlak�n� hakim edece�i, onun d�neminde yery�z�nde bereket ve bar���n hakim olaca��n�n t�m hadislerde haber verilen ortak haberler oldu�u g�r�lecektir. Hz. �sa ile ilgili hadislerde dikkat �eken bir di�er �zellik de �ok say�da sahabe taraf�ndan rivayet edilmi� olmalar�d�r. Nitekim bu hadislerin m�tevatir kabul edilmesinin nedeni, yalan olmas� m�mk�n olmayacak kadar �ok say�da ki�i taraf�ndan rivayet edilmi� olmalar�ndand�r. Hz. �sa'yla igili hadisleri rivayet eden sahabelerin say�s�, elliden fazlad�r. Bu sahabelerden baz�lar� �unlard�r:

Enes �bni Malik, Katade, Ay�e, Ebu Hureyre, �mran bin Husayn, Nafi bin Utbe, Ebu Berze, H�zeyfe bin Esir el G�fari, Keysan, Osman bin el-As, Cabir bin Abdillah, Ebu �mame, Ibn Mesud, Abdullah bin Amr, Sem�re bin C�nd�p, Nevvas bin Seman, Amr bin Avf, H�zeyfe bin el Yeman, Ebul E�as es Sanani, Ebu Umame el Bahili, Ebud Derda, Ebu Rafi, Ebu Said El Hudri, Ebu Malik el G�fari, Rebi �bni Enes, �ehribni Hav�eb, Ammar Ibni Yasir....


Sahabe ve Sonraki Neslin Hz. �sa'n�n Geli�iyle �lgili A��klamalar�


Siz, insanlar i�in ��kar�lm�� hay�rl� bir �mmetsiniz; maruf (iyi ve �slam'a uygun) olan� emreder, m�nker olandan sak�nd�r�r ve Allah'a iman edersiniz�
( Al- i �mran Suresi, 110)

Sahabeler, Peygamberimiz (sav)'in yan�nda olma �erefine eri�mi�, bizzat bu m�barek insan taraf�ndan yeti�tirilmi� �ok de�erli m�minlerdir. Sahabelerin Hz. �sa'yla ilgili ayetler hakk�nda yapt�klar� a��klamalar, Hz. Muhammed (sav)'in bu konuda onlara ��retmi� oldu�u bilgiler �����ndad�r. Sahabelerin, Hz. �sa ile ilgili bildirilen ayetler hakk�ndaki a��klamalar� incelendi�inde, t�m sahabelerin Hz. �sa'n�n �lmedi�ine ve yeniden d�nyaya gelece�ine inand�klar� g�r�l�r. Bu a��klamalar�n baz�lar� ��yledir:

- �bn Zeyd, Al-i �mran Suresi'nin 46. ayetiyle ilgili olarak, "Hz. �sa be�ikte iken insanlarla konu�tu. Deccal'i etkisiz hale getirece�inde 'kehl' halinde iken de insanlarla konu�acakt�r." demi�tir.105

- Abdullah bin Abbas Nisa Suresi'nin 159. ayeti hakk�nda �unlar s�ylemi�tir; "Bu ayet, Meryem o�lu �sa'n�n ortaya ��k���na delildir... B�t�n Ehl-i Kitap Hz. �sa'n�n �l�m�nden �nce ona iman edecektir."106

- Muhammed bin Ali Ebi Talip (�bn�'l Haneffiye diye de tan�n�r), Nisa Suresi'nin 159. ayetini �u �ekilde a��klam��t�r: "... O k�yamet kopmadan �nce inecektir. B�t�n Yahudi ve H�ristiyanlar ona iman edeceklerdir."107

- Katade de Nisa Suresi'nin 159. ayetini ��yle a��klam��t�r: "Hz. �sa indi�i zaman b�t�n dinler ona iman edecek ve o k�yamet g�n�nde de onlara �ahit olacakt�r."108

Katade, Zuhruf Suresi'nin 61. ayetini ise, "Hz. �sa'n�n n�zulu, k�yamet i�in bir i�arettir" s�zleriyle a��klamaktad�r.109

- Muhammed bin Zeyd bin el Muhacir el Medeni de, Nisa Suresi'nin 159. ayetini a��klarken, "Hz. �sa yery�z�ne indi�i vakit Decal'� etkisiz hale getirecek, yery�z�nde ona iman etmeyen hi�bir Yahudi kalmayacakt�r" demi�tir.110

- Ebi Malik el G�fari ise Nisa Suresi'nin 159. ayetinin, "Meryem o�lu �sa'n�n yery�z�ne inmesi an�nda Ehl-i Kitap'�n hepsi ona iman edeceklerdir" diyerek a��klam��t�r.111

- Hasan Basri ise Hz. �sa'n�n Allah Kat�nda diri olu�u ve yeniden geli�i ile ilgili olarak; "Allah'a yemin ederim ki, Hz. �sa �u anda Allah Kat�nda diridir, o indi�i zaman herkes ona iman edecektir" a��klamas�nda bulunmu�tur. Hasan Basri Nisa Suresi'nin 159. ayetini a��klarken ise ��yle demi�tir: "Allah Hz. �sa'y� Kendisi'ne ref etmi�tir. K�yamet g�n�nden �nce onu bir makam sahibi olarak g�nderecektir. �yi ve k�t�lerin hepsi ona inanacaklard�r."112 Hasan Basri'nin Zuhruf Suresi'nin 61. ayeti ile ilgili yapt��� a��klama da benzer �ekildedir. Ayetin manas�n�n Hz. �sa'n�n yeniden geli�i oldu�unu s�ylemektedir.113

- �bn Abbas da konuyla ilgili olarak, "Allah, Zuhruf Suresi'nin 61. ayetinde Hz. �sa'n�n k�yametten �nce ortaya ��kaca��na i�aret etmektedir." a��klamas�n� yapm��t�r.114


�slam Alimleri Hz. �sa'n�n Geli�ini Akide (�nan� Esas�) Konusu Olarak De�erlendirmektedirler

Ehl-i s�nnetin inan� konular�n� a��klayan hemen t�m eserlerde, Hz. �sa'n�n k�yametten �nce yery�z�ne gelece�i, Deccal ile m�cadele edip onu etkisiz hale getirece�i, ger�ek din ahlak�n� d�nyaya hakim k�laca�� yer almaktad�r. �slam alimleri, Kuran-� Kerim'de yer alan delilleri ve hadislerde bildirilen haberleri birarada de�erlendirerek, Hz. �sa'n�n d�n���ne inanmay� �nemli bir inan� esas� olarak kabul etmi�lerdir. Ve konuyu �u �ekilde a��klamaktad�rlar:

1. Nisa Suresi'nin 157. ayetinde Allah, "... Oysa onu �ld�rmediler ve onu asmad�lar. Ama onlara (onun) benzeri g�sterildi..." diye bildirmi�tir. Bu ayetle birlikte Kuran'�n di�er pek �ok ayetinde Hz. �sa'n�n Allah Kat�nda diri oldu�u bildirilmekte ve yery�z�ne ikinci kez gelece�ine i�aret edilmektedir. �slam alimlerinin bu konuda ittifakla, bunun aksini savunman�n hi�bir �ekilde m�mk�n olmad���n� s�ylemektedirler. �rne�in �bn Hazm bu ayeti tefsir ederken; "Hz. �sa'n�n �ld�r�ld���n� s�yleyen bir kimsenin m�rted parantez i�inde anlam�n� ver veya kafir olaca��n�" vurgulam��t�r. 115

2. Hz. �sa'n�n geli�i ile ilgili hadislerin, tevat�r derecesinde ve bu konuda hi�bir ��pheye yer vermeyecek �ekilde a��k olmalar� M�sl�manlar i�in �ok �nemli bir delildir. �stelik bu konudaki hadislere kar�� �ne s�r�lebilecek -yani Hz. �sa'n�n yeniden gelmeyece�ini bildiren- tek bir farkl� hadis dahi yoktur.

3. Cabir �bn-i Abdullah'dan rivayet edilen "Mehdi'nin ��k���n� inkar eden, muhakkak Hz. Muhammed (sav)'e indirilene k�fretmi�tir. Meryem'in o�lu �sa'n�n ini�ini inkar eden de muhakkak kafir olmu�tur. Deccal'in ��kaca��n� kabul etmeyen de muhakkak kafirdir." hadisi de �slam alimleri taraf�ndan kullan�lan bir di�er delildir. Bu hadis, �eyh Hace Muhammed Parisa'n�n Faslul Hitap, �eyh Ebu Bekir el Kelabazi'nin Meanil Ahbar, �mam S�heyli'nin er-Ravuzul �n�f, �mam Suyuti'nin el-Arful Verdi fi Ahbaril Mehdi gibi �nl� �slami kaynaklarda yer almaktad�r. Ayr�ca �eyh Ebu Bekir, bu hadisin senetini de a��klam��t�r: "Bize Muhammed �bni Hasen, ona Ebu Abdillah el-Huseyn �bni Muhammed, ona �smail �bni �veys, ona Malik �bni Ebes, ona Muhammed �bni M�nkedir, ona da Cabir �bni Abdillah Hazretleri b�ylece bildirmi�lerdir."116

4. Hz. �sa'n�n geli�iyle ilgili hadisleri nakleden ravilerin �oklu�u ve g�venilirlikleri de �slam alimlerinin dikkat �ektikleri bir di�er husustur. Bu ravilerden baz�lar� �unlard�r: Ebu'l E�as es-Sanani, Ebu Rafi, Ebul Aliye, Ebu �mametle Bahili, Ebud Derda, Ebu Hureyre, Ebu Malik el-Hudri, Cabir �bn Abdillah, Huzeyfe �bni Edis, Sefine, Katade, Osman �bn�l As, Nafi �bni Keysani, Velidbni M�slim, Ammar �bni Yasir, Abdullah �bni Abbas...

T�m bu bilgiler sonucunda �slam alimleri Hz. �sa'n�n ini�ine ve ger�ek din ahlak�n� d�nyaya hakim k�laca��na iman�, �nemli inan� esaslar�ndan biri olarak de�erlendirmi�lerdir.

Buraya kadar ele ald���m�z bilgiler a��k�a g�stermektedir ki, Hz. �sa ile ilgili hadisler sahih ve m�tevatir hadislerdir. Hadislerde yer alan bilgiler, sahabeden aktar�lan t�m rivayetler ve �slam alimlerin a��klamalar�, Hz. �sa'n�n ikinci kez d�nyaya geli�i konusunda hi�bir teredd�te yer b�rakmamaktad�r. Allah'�n izniye Hz. �sa d�nyaya yeniden d�necek ve t�m insanlar Hz. �sa'n�n vesile oldu�unu �ok kutlu ve g�zel bir d�nem ya�ayacaklard�r. (En do�rusunu Allah bilir.)

ileri >>>

80. Maturidi, Te'vilat�'l Kuran, vr. 239; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
81. Accuri, e�-�eria, s. 380-382;Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
82. �bn Hazm, �lm�'l Kelam, s. 30-32; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
83. Pezdevi, Ehl-i S�nnet Akaidi, �ev. �erafettin G�lc�k, �stanbul, 1998, s. 352;Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
84. Nesefi, Akaid, �stanbul, 1310/1892, s. 193-194;Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
85. Teftazani, �erhu'l Akaidi'n Nesefiyye, �stanbul, 1310/1892, s. 193-194;Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
86. �bn�'l Arabi, Fususu'l Hikem, �stanbul, 1287, s. 63; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
87. Kurtubi, et-Tezkira fi Ahvali'l Mevta ve Umuri'l Ahira, thk. Ahmed Hicazi es-Sekka, Beyrut, 1986, II, 402-414;Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
88. �mam Rabbani, Mektubat-� Rabbani, �stanbul, 1977, I, 436, 545, 722, 820, 846; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
89. �bnu Ebi'l �zz, �erhu'l Akideti-t Tahaviyye, thk. Abdullah b. Abdi'l Muhsin, Beyrut, 1988, II, 402-414; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
90. Kari, Dav'ul Meali li Bed'il Emali, �stanbul, 1302, s. 22-23; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
91. E�ari, Makalat, s. 295; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
92. Beyazi, ��arat�'l Meram, s. 67; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
93. Suyuti, el-�'lam bi H�kmi �sa, S�leymaniye K�t�phanesi, No. 1446/9; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
94. Alusi, el-Cevabu'l Fesih, I, 835; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
95. Ebu'l M�nteha, �erhu'l F�khu'l Ekber, �stanbul, 1984, s. 31; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
96. ��nk�ti, Edva�'l Beyan, VII, 273; Sami Baybal, �brahimi Dinlerde Mesih'in D�n���, Yediveren Kitap, Temmuz 2002, s. 238-240
97. Levamiu'l Envari'l Behiyye, 2/94-95
98. Ruhu'l Meani, 7/60
99. B�y�k Lugat, T�r-Dav, 3003
100. Muhtasar-� Seyyid-i �erif, s. 46
101. S�nen-i Davud, Avnu'l Mabud; Nuz�l-i Mesih Risalesi, Ekmel Yay�nc�l�k, �stanbul, 1998, s. 163
102. Kevseri, Nazrat�n Abira, s. 44
103. Suyuti, El Havi, 2/277
104. �bn Kesir, I/578-582
105. Taberi, Camiu'l Beyan, Cilt III, s. 188
106. Hakim, el M�stedrek, Cilt II, s. 309
107. Suyuti, ed Durru'l Mensur, Cilt II, 241
108. Taberi, Camiu'l Beyan, Cilt VI, s. 19
109. Suyuti, ed Durru'l Mensur, Cilt II, s. 20
110. Taberi, Camiu'l Beyan, Cilt VI, s. 19
111. Taberi, Camiu'l Beyan, Cilt VI, s. 19
112. Suyuti, ed Durru'l Mensur, Cilt II, s. 284
113. Suyuti, ed Durru'l Mensur, Cilt II, s. 20
114. Ke�miri, et Tasrih, s. 289-290
115. �bn Hazm, �lm�'l-Kelam, s.56-57; Zeki Sar�toprak, �slam �nanc� A��s�ndan N�zul-i �sa Meselesi, �a�layan Yay�nlar�, �zmir, 1997, s.53
116. Suyuti, el-Havi, el-Arful Verdi fi Ahbaril Mehdi risalesi, 2/161; N�zul-i Mesih Risalesi, Ekmel Yay�nc�l�k, �stanbul, 1998, s. 120

 

 

 

 

iddialaracevap.com adnanoktarhaber.com adnanoktarhukuk.com adnanoktargercekleri.com